Dinsdag, Juli 22, 2008

Michael Ruse over Darwin en de 'Origin of Life'

Michael RuseDe door vriend en vijand gerespecteerde filosoof en Darwin-kenner Michael Ruse publiceerde het boek Can a Darwinian be a Christian? Ruse onderzocht daarin diepgaand wat Darwinisme en het Christelijk geloof inhouden en in hoeverre ze in strijd zijn met elkaar. In hoofdstuk 3 schreef hij over de 'Origin of Life'. Ik pik er een interessante statement uit: "Darwin simply does not mention the topic [origin of life] at all, remarking only that life has evolved from one or a few forms" (p.61). Ruse geeft de betreffende passage in Darwin niet. Ik geef hem voor de volledigheid:


"There is grandeur in this view of life, with its several powers, having been originally breathed by the Creator into a few forms or into one; and that, whilst this planet has gone cycling on according to the fixed law of gravity, from so simple a beginning endless forms most beautiful and most wonderful have been, and are being, evolved." Charles Darwin, Origin of Species 6e druk.(1)

Ruse voegt daar nog aan toe dat Darwin zeer goed door had dat hij maar beter niet over het ontstaan van het leven kon speculeren, want dan zou het hele boek niet meer serieus genomen worden door critici! Daarom zei hij er maar helemaal niets over. "Nothing is precisely what he did say". En dat was een succesvolle strategie want het hele onderwerp het ontstaan van het eerste leven speelde geen belangrijke rol in de discussie die los barstte na de publicatie van Origin of Species in 1859. Kennelijk viel er genoeg te discussieren ook zonder het ontstaan van het leven en zonder het ontstaan van de mens (dat was het tweeede onderwerp waarover Darwin zweeg, hoewel daar wel veel over werd gediscussieerd!).

Ruse vraagt zich vervolgens af of het ontstaan van het leven een probleem moet zijn voor de Christen. Is het een probleem? Is het bewijsmateriaal voor het spontaan ontstaan van het leven niet zo belachelijk dun, dat de Christen zondermeer een goede reden heeft om in goddelijke schepping van het eerste leven te geloven? Ruse concludeert dat het opgeven van de zoektocht naar het ontstaan van het leven dwaas is uitgerekend op het moment dat er zoveel vooruitgang is geboekt in de biochemie. Juist nu wetenschappers de tools in handen hebben om het probleem op te lossen. Bovendien leest de moderne Christen Genesis toch al op een metaforische manier. Dus niet als historisch verslag. Dus waarom zou hij Genesis als het gaat om het ontstaan van het leven dan ook niet metaforisch lezen? (p.66). Er is geen goede reden dat een moderne Christen niet in het spontaan ontstaan van het leven zou kunnen geloven (p.67).

vertrekpunt 99% evolutiebiologen
Twee verrassende zaken vallen mij nu op in het beroemde citaat van Darwin (hierboven in blauw). Darwin's startpunt is overduidelijk 'een paar levensvormen of één levensvorm'. Darwin vraagt zich niet af hoe die ontstaan zijn. Het is zijn vertrekpunt. Dat is in overeenstemming met de conclusie van Michael Ruse dat Darwin niets over het ontstaan van het leven heeft geschreven. En in geen enkel boek volgens mij.
Volgens Han Zuilhof (zie vorige blogs) is de oorsprong van het leven (OOL) het 'fundament van de evolutietheorie'. Een opvallende consequentie van die claim is dat Darwin het fundament van 'de' evolutietheorie gewoon had aangenomen als vertrekpunt. Darwin heeft kennelijk een revolutie in de biologie ontketend zonder over de oorsprong van het leven te schrijven! Hoe kan dat? Wat schreef hij dan wel? Had hij dan wel iets belangrijks te melden? Begrijpen we nog iets van de Darwiniaanse revolutie in de biologie als we Zuilhof's fundament idee accepteren? Hier een nog verrassender feit: 99% van de huidige evolutiebiologen hebben nog steeds die paar eerste levensvormen als vertrekpunt. Ze worden ook wel neo-Darwinisten genoemd. Ze werken nog steeds aan dezelfde probleemstelling die Darwin had, zij het met moderne DNA technieken. Als het aan Zuilhof lag zouden alle evolutiebiologen al lang overgeschakeld moeten zijn naar onderzoek naar het ontstaan van het leven. Niets is minder waar. Hoe kan dat? Wat doen ze dan? Doen ze allemaal onbelangrijk werk? Nee. Kennis over de oorsprong van het leven is niet noodzakelijk voor een goede evolutietheorie en niet noodzakelijk voor goed evolutie onderzoek (1).

by the Creator
Het tweede dat mij opvalt in het bovenstaande citaat uit The Origin of Species is: eigenlijk geeft Darwin toch een verklaring voor het eerste leven: ze zijn door de Schepper tot leven gewekt. Notabene een christelijk-religieuze verklaring! Het is waar dat 'by the Creator' in de tweede druk werd toegevoegd onder druk van de publieke opinie en dat hij daar later spijt van kreeg. Maar hij heeft het tot en met de 6e en laatste druk laten staan. Weinig mensen lijken zich te realiseren dat deze bovennatuurlijke schepping van het eerste leven Darwins evolutietheorie niet ongeldig of waardeloos maakt. Je zou toch wel gek zijn om met die woordjes 'by the Creator' je hele theorie om zeep te helpen? Nee, natuurlijk deed hij dat niet. Wat ik hiermee wil betogen is dit: als het ontstaan van het leven zo belangrijk was voor Darwins evolutietheorie dan zou het fataal moeten zijn als het eerste leven door God geschapen was. Maar het was niet fataal. Het was irrelevant voor Darwin's evolutietheorie.

Waarom zeur ik steeds over dit soort dingen? Ten eerste als aanvulling en ondersteuning van mijn betoog in de vorige blogpost. Ten tweede om kennis over de evolutietheorie te bevorderen. En uiteindelijk omdat ik de evolutietheorie een belangrijke en zeer boeiende theorie vind waarop ik nog lang niet uitgekeken ben. Als mensen foute dingen zeggen over de evolutietheorie, dan ren ik naar mijn PC om daarover te bloggen. Als U bezwaren heeft tegen het betoog van dit blog, dan hoor ik het graag. En anders stop ik met de Zuilhof discussie. Over de evolutietheorie zelf zal ik nog vele malen bloggen. Ook als U daar bezwaar tegen hebt.


Noten

(1) Wetenschappers als Franics Collins (The Language of God) doen genomics onderzoek en de data die genomics produceert ondersteunen de neo-Darwinistische evolutietheorie. Zonder dat de oorsprong van het leven is opgelost. Ik kan iedereen aanraden het boek van Francis Collins De Taal van God te lezen, met name Han Zuillhof. Waarom? Hierom: "No serious biologist today doubts the theory of evolution to explain the marvelous complexity and diversity of life" (p.99). Merk overigens op dat de evolutietheorie de complexiteit en diversiteit van het leven verklaart (OOL staat er niet bij!). Het vervolg is nog leuker: "In fact, the relatedness of all species through the mechanism of evolution is such a profound foundation for the understanding of all biology that it is difficult to imagine how one would study life without it." (p.99). Dat is andere koek! Collins gebruikt niet de gebouw-metafoor, 'fundament' betekent bij hem gewoon 'onmisbaar'. Hij zegt hier dus dat je biologie niet kunt begrijpen zonder gemeenschappelijke afstamming van al het leven. Dat is wat anders dan zeggen: 'ik kan het niet ontkennen of bevestigen' zoals Zuilhof doet. Zuilhof wijkt dus ook nog eens af van andere christenwetenschappers. Dat is ook een reden dat ik er op dit blog aandacht aan besteed.

Postscript 25 juli 2008:
Een interessante vergelijking is die van Michael Behe met Han Zuilhof. Michael Behe is biochemicus en Han Zuilhof is organisch chemicus. Michael Behe (1996) schreef in Darwin's Black Box: ""I believe the evidence strongly supports common descent" (p.176) en dit standpunt heeft hij herhaald in The Edge of Evolution (2007). Conclusie: Han Zuilhof heeft geen mening over iets dat Michael Behe al sinds 1996 accepteert. Geen waardeoordeel, maar constatering. Een complicerende factor is dat ik niet weet of Zuilhof zijn 'geen-mening' baseert op de data of dat hij zich onthoudt juist omdat hij de data niet kent.
Posted by Gert Korthof at 13:42:22 | Permanent Link | Comments (49) |

Vrijdag, Juli 18, 2008

De pijlers van de evolutietheorie

Zowel Zuilhof als Riemersma beschuldigen mij ervan dat ik Darwin er met de haren bij sleep om te bewijzen dat het probleem van de oorsprong van het leven niets met evolutie te maken heeft. Mijn belangrijkste reden is dat de evolutietheorie al 150 jaar uit tenminste twee deeltheorieën bestaat en dat 'evolutie' in ruimere zin pas recentelijk uit tenminste drie theorieën bestaat:
de pijlers van de evolutietheorie

'Darwinisme' en 'Neo-Darwinsime' bestaat uit tenminste 'gemeenschappelijke afstamming van al het leven' (common descent) en het mechanisme van evolutie te weten mutatie en natuurlijke selectie (6). 'Abiogenese' (Origin of Life, OOL) of ontstaan van het leven geeft antwoord op de vraag: hoe zijn de eerste levensvormen ontstaan?

De eerste en de belangrijkste taak van het Darwinisme was om te bewijzen dat biologische soorten niet onafhankelijk van elkaar ontstaan zijn, en niet onveranderd waren sinds hun ontstaan, zoals Linnaeus dacht, maar dat ze uiteindelijk allemaal uit elkaar ontstaan waren en veranderlijk waren. Dat noemen biologen 'common descent'(2). Bij die probleemstelling hoort heel ander bewijsmateriaal dan bij het ontstaan van leven. Je kijkt naar overeenkomsten en verschillen van soorten. Je vergelijkt de lichaamsbouw van huidige en uitgestorven soorten. Je kijkt naar de chronologische volgorde van fossielen in de aardlagen. Je zoekt overgangsvormen (missing links). Tegenwoordig kijk je naar DNA om verwantschappen vast te stellen en daaruit de boom des levens (tree of life) te reconstrueren. Het punt is dat het niet uitmaakt of het nu oude of nieuwe gegevens (DNA) zijn, ze staan allemaal te dienste van de vraag die Darwin al stelde: vormt al het leven 'een boom des leven'?

De tweede vraag van Darwin is: hoe zijn complexe aanpassingen (oog, immuun systeem, zenuwstelsel, hersenen, sex) ontstaan? Darwin's antwoord was bedoeld om Paley te weerleggen. Het is de vraag naar het mechanisme. Daarvoor heb je ander bewijsmateriaal nodig. Je kijkt naar mutatie's in het DNA, naar de fitness van verschillende mutanten, je doet selectie experimenten in het lab (kunstmatige selectie) en je verzamelt data in het veld. Al dit bewijsmateriaal heeft niets met het ontstaan van het leven te maken. Beide vragen van Darwin zijn tegenwoordig adequaat, maar niet compleet beantwoord.

Een kwestie van definitie
De vraag naar het ontstaan van het eerste leven (OOL) mag je wat mij betreft onder 'evolutie' laten vallen. Het punt waar het mij om gaat is dat het een heel andere probleemstelling en andere ondersteunende data en technieken heeft(1). Relevante data zijn hier: welke essentiële organische verbindingen kunnen er an-organisch geproduceerd worden? Kunnen eiwitten, DNA, RNA, vetten en suikers an-organisch geproduceerd worden? Konden die verbindingen spontaan geproduceerd worden onder de fysische omstandigheden van de jonge aarde? Dit zijn problemen die grotendeels opgelost kunnen worden in het laboratorium. Maar deze gegevens hebben ons niets te vertellen over de tree of life of over het mechanisme van evolutie die alle biologische soorten geproduceerd heeft.

De vraag of het ontstaan van het leven en het ontstaan van soorten nu wel of niet onder 'de evolutietheorie' vallen is helemaal niet interessant. Het is een kwestie van definitie. Wat je maar wilt. Hoe meer er bekend wordt over OOL, hoe meer er in de evolutiehandboeken zal verschijnen. De huidige stand van zaken is dat de data Darwin's eerste (gemeenschappelijke afstamming) en tweede (mechanisme: mutatie en natuurlijke selectie) theorie zeer goed bevestigen, maar er nog onvoldoende data zijn om de vraag naar het ontstaan van het leven te beantwoorden. Dat je alledrie probleemstellingen en gebieden onder de term 'evolutie' wilt laten vallen, is tamelijk onschuldig. Het werd overigens ruim honderd jaar niet gedaan. Maar het wordt minder onschuldig als je 'de' evolutietheorie vervolgens ongefundeerd noemt, zonder enige toelichting. De zwakke onderbouwing van een deel, kun je simpelweg niet toepassen op het geheel. Als je dat toch doet geef je een verkeerde voorstelling van zaken. Wetenschapsvoorlichting vraagt om helderheid.

Ik zeg niet dat iemand bewust misleidend bezig is, maar het effect is niettemin misleidend. Het is een misleidende uitdrukking omdat het suggereert dat het bewijsmateriaal voor 'evolutie' in de zin van gemeenschappelijke afstamming en het mechanisme ook zwak is. Waarom zou iemand willen zeggen dat het geheel ongefundeerd is, terwijl hij bedoelt dat een deel ongefundeerd is? (met 'ongefunderd' bedoel ik hier: géén of zwak bewijsmateriaal). Waarom had hij het niet kunnen laten bij de claim dat het ontstaan van het leven nog lang niet verklaard is? Waarom moest hij de evolutietheorie er bij betrekken, een gebied dat volgens eigen zeggen buiten zijn expertise ligt? Waarom?
Als Zuilhof had gezegd: de evolutietheorie is incompleet, dan had ik gedacht: beste professor vertel me aub iets nieuws. Maar het woord 'ongefundeerd' toepassen op de gehele evolutietheorie suggereert dat er onvoldoende bewijsmateriaal voor de gehele evolutietheorie is.

los zand
Wellicht hebben auteurs als Richard Dawkins bijgedragen aan de verwarring door over het ontstaan van het leven te speculeren in boeken over evolutie. En natuurlijk wil ik helemaal niet het ontstaan van het leven 'buiten de deur houden'. Daar is het veel te fascinerend voor! (4). En natuurlijk zou het absurd zijn te ontkennen dat het ontstaan van het leven 'chronologisch aan de evolutie van het leven vooraf gaat'. Er is maar één manier waarop ik 'de oorsprong van het leven rigoureus los wil knippen van de evolutieleer' en dat is het soort bewijsmateriaal dat nodig is. Ik mag de metafoor niet letterlijk nemen? Welke associaties zal de metafoor 'de evolutietheorie mist zijn fundament' oproepen bij toehoorders? Ik geef één voorbeeld van een toehoorder: "Hij [Zuilhof] bedoelt natuurlijk dat de evolutieleer enigszins op los zand staat als je niet weet hoe het leven is ontstaan" (3). Deze uitspraak toont aan dat een toehoorder die sympathie heeft voor Zuilhof's standpunt, de metafoor op dezelfde manier begrijpt als ik. Ik zie dus geen spoken. Maar die 'los-zand'-interpretatie is helaas precies het misverstand dat ik in deze blogpost geprobeerd heb te weerleggen: 'de' evolutietheorie staat niet op los zand (5).

Noten:
1) Er is andere expertise nodig voor OOL en neo-Darwinisme. Dit wordt ook erkend door Zuilhof. OOL wordt voornamelijk beoefend door chemici. Dat wijst er al op dat er ook ander bewijsmateriaal voor het ontstaan van het leven en het ontstaan van soorten zal zijn. In mijn blog van maandag 14 juli liet ik drie plaatjes zien. Dat is bewijsmateriaal voor de gemeenschappelijke afstamming en dat staat geheel los van het ontstaan van het leven.
2) Zelfs Michael Behe en Francis Collins erkennen gemeeschappelijke afstamming. Tegelijkertijd ontkent Michael Behe dat het Darwinistisch mechanisme voldoende is. Dat hij het één kan accepteren en het andere verwerpen suggereert al dat er ander bewijsmateriaal nodig is voor beide.
3) Zie comment #3 van de vorige blogpost.
4) Ik heb zelfs een aparte afdeling Origin of Life op mijn Introductie pagina.
5) De laatste 3 zinnen zijn zaterdag 19 juli 10:10 toegevoegd. De illustratie is aangepast om nog duidelijker te maken dat het om 3 deeltheoreën gaat met ieder hun eigen bewijsmateriaal. De illustratie is geïnspireerd door Popper's metafoor.
6) Ernst Mayr onderscheidt 5 theorieën. Zie:bv hoofdstuk 4 over 'Darwin's five theories' in: One Long Argument (1991). Aangezien de twee die ik noem tot die 5 behoren, maakt het geen verschil voor mijn betoog. Mayr rekent OOL niet tot Darwin's vijf theorieën.

Posted by Gert Korthof at 13:20:00 | Permanent Link | Comments (29) |

Woensdag, Juli 16, 2008

Volgens Popper heeft een wetenschappelijke theorie geen fundament

Het woord 'fundament' zat me niet lekker. Er klopte iets niet met het hele idee 'fundament van een wetenschappelijke theorie'. Maar ik kon er geen vinger achter krijgen wat er nu precies mis was. Totdat me te binnen schoot dat Karl Popper iets over fundamenten, heipalen en moeras gezegd had. En inderdaad. Het was redelijk snel te vinden via google. Het bleek in het hoofdwerk van Popper The Logic of Scientific Discovery te staan:
"Science does not rest upon solid bedrock. The bold structure of its theories rises, as it were, above a swamp. It is like a building erected on piles. The piles are driven down from above into the swamp, but not down to any natural or ‘given’ base; and if we stop driving the piles deeper, it is not because we have reached firm ground. We simply stop, when we are satisfied that the piles are firm enough to carry the structure, at least for the time being."

The Logic of Scientific DiscoveryDeze grandiose passage staat aan het slot van hoofdstuk 5 (in mijn exemplaat op pag 111). Omdat het zo'n belangrijke passage is, geef ik ook de vertaling:
"Wetenschap is niet gebaseerd op vaste grond. De indrukwekkende structuur van haar theorieën rijst als het ware op uit een moeras. Het is als een gebouw dat op palen staat. De palen zijn van bovenaf in het moeras gedreven, maar niet naar beneden naar een natuurlijke of vaste basis; en als we stoppen met de palen steeds dieper er in te drijven, dan is dat niet omdat we vaste grond hebben bereikt. We stoppen gewoon wanneer we menen dat de palen stevig genoeg staan om het gebouw te dragen. Voor zo lang het duurt."
Zelf heb ik het woord 'fundament' in vorige blogs een aantal keren gebruikt. Dat is ook fout. Een betere uitdrukking is: een theorie over de oorsprong van het leven (OOL) zou het sluitstuk van de toekomstige evolutietheorie kunnen zijn. Of: het maakt de toekomstige evolutietheorie completer. Maar een OOL zal nooit een fundament worden van de evolutietheorie. Wetenschappelijke theoriën hebben überhaupt geen fundament. Dus is het ook niet zinnig om over 'het ontbrekende fundament' te praten. Wetenschappelijke theoriën hebben ondersteunende feiten. Ze zijn meer of minder grondig getest.

Ik vermoed dat prof. Zuilhof het boek The Logic of Scientific Discovery in zijn boekenkast heeft staan. Want hij heeft filosofie gestudeerd. Hij is filosoof.



The Logic of Scientific Discovery is niet fulltext online beschikbaar, maar wel doorzoekbaar in google books. Mijn exemplaar van The Logic of Scientific Discovery is de 7e druk april 1974 van Hutchinson. Zie ook mijn vorige blog Praten over 'ontbrekend fundament' is misleidend (maandag 14 juli).

Posted by Gert Korthof at 11:32:00 | Permanent Link | Comments (20) |

Maandag, Juli 14, 2008

Praten over 'ontbrekend fundament' is misleidend

Praten over het 'ontbrekende fundament' van de evolutietheorie zonder het bewijsmateriaal voor evolutie te noemen is misleidend omdat het suggereert dat er geen bewijsmateriaal voor evolutie is. Vooral als je publiek leken zijn of lezers van het christelijke Nederlands Dagblad (zie mijn blog van zondag 13 juli en maandag 30 juni).

Mijn belangrijkste punt is: het bewijsmateriaal voor evolutie is onafhankelijk van het probleem van het ontstaan van het leven:

groups within groups




In het kort: er is voldoende bewijsmateriaal voor de gemeenschappelijke afstamming van al het leven ('common descent') en het mechanisme dat de drijvende kracht is achter evolutie: mutatie en natuurlijke selectie.
Dat is het fundament van de evolutietheorie. Dat bewijsmateriaal zegt dat het onafhankelijk ontstaan van soorten wetenschappelijk onhoudbaar is:

Ridley (aagepast)

de drie getoonde theoretische alternatieven (b,c,d) voor common descent (a) vallen daarmee af .

De reden dat ik Darwin noemde is omdat Darwin's bewijsmateriaal voor gemeenschappelijke afstamming ('common descent') en natuurlijke selectie overtuigend en voldoende was zonder een verklaring voor het ontstaan van het leven. Als Darwin éérst het ontstaan van het leven had moeten verklaren om overtuigend te zijn, dan was zijn hele theorie al in 1859 ingestort. En dat is absurd. Het bewijsmateriaal sinds Darwin is alleen maar overtuigender geworden, nog steeds zonder verklaring voor het ontstaan van het leven!
"volgens de evolutietheorie gaat het simpele (het ontstaan van de bouwstenen van het leven) logisch en chronologisch vooraf aan het complexe (soortontwikkeling). Het simpele begrijpen we echter niet. Daar de processen van het simpele nog steeds cruciaal zijn (bijv. stabiliteit van chiraliteit van verbindingen), kun je gewoon niet zeggen dat je het complexe echt wel begrijpt als je het simpele niet begrijpt" (Zuilhof).
Dat maakt helemaal niet uit! Het is wel relevant voor het ontstaan van het leven, maar niet relevant voor gemeenschappelijke afstamming!

Zelfs als de eerste levende cel door God geschapen was en vervolgens alle soorten door de wetten van evolutie ontstaan zouden zijn, zou al het bewijsmateriaal voor evolutie hetzelfde zijn en nog steeds overtuigend. Namelijk: gemeenschappelijke afstamming en natuurlijke selectie! Dat zijn de twee signaturen van evolutie.

Het komt wel erg handig uit dat de schoenmaker zich bij zijn leest moet houden precies op het moment dat het bewijsmateriaal voor evolutie aan bod zou moeten komen. Maar wat zien we? Zuilhof schrijft:
"Dat wil niet zeggen dat ik ontken dat er ontwikkeling van soort 1 naar soort 2 zal kunnen plaats vinden. Dat ik het ook niet bevestig, komt niet omdat ik het al dan niet zou geloven, maar simpelweg omdat ik als chemische schoenmaker bij mijn leest blijf" (Zuilhof).
Van soort 1 naar soort 2? Wat bedoelt U daarmee? Gemeenschappelijke afstamming? U weet niet of gemeenschappelijke afstamming waar is? U wilt het niet zeggen? Als U een einde wilt maken aan alle verwarring dan zegt U gewoon:
-> Het ontstaan van het leven is niet nog opgelost en het bewijsmateriaal voor de evolutietheorie (gemeenschappelijke afstamming en natuurlijke selectie) is voldoende overtuigend.
En als U dat laatste niet kunt zeggen, -omdat U terecht zegt geen expert te zijn op het gebied van de evolutietheorie-, dan dient U zich ook te onthouden van generaliserende uitspraken over 'het fundament van de evolutietheorie'. Wie niets weet over de evolutietheorie, weet ook niets over het fundament van de evolutietheorie.

Duidelijker kan ik niet zijn. Ik laat het hier bij, omdat anders mijn hoofdpunt verloren gaat in allerlei bijzaken.

PS 14 juli: De inhoud van deze post is om 16:29 iets aangepast omdat gebleken is dat sommige bezoekers afgeleid werden van de hoofdzaak.

Posted by Gert Korthof at 14:23:39 | Permanent Link | Comments (20) |

Maandag, Juni 30, 2008

De inaugurele rede van Han Zuilhof

Evolutie: een gebouw zonder fundament?

Han ZuilhofIn het Nederlands Dagblad (een christelijk dagblad) van 23 mei verscheen een interview met Han Zuilhof naar aanleiding van zijn inaugurele rede als hoogleraar organische chemie in Wageningen. Het interview verscheen onder de provocerende kop: 'Wetenschap weet bijna niets van de oorsprong van het leven'. Zijn oratie 'Alles is altijd ingewikkelder' is de moeite van het lezen waard (ook interessant voor filosofen en wetenschapshistorici: Zuilhof blijkt behalve chemicus ook filosoof te zijn).

Twee uitspraken van Zuilhof deugen niet:
(1)
"De meest omvattende theorie voor het ontstaan van het leven op aarde is de evolutietheorie" (pag 11),
(2)
dat er grote grote leemtes zijn in onze kennis over het ontstaan van het leven en "In veel [middelbare school-] leerboeken staat eigenlijk dat we wel zo ongeveer weten hoe het leven is ontstaan (...) en dat is incorrect" (nd).

1) Zuilhof haalt 'het ontstaan van het leven' en 'het ontstaan van soorten' door elkaar! Darwin had helemaal geen theorie over het ontstaan van het leven op aarde. Darwin gaf een theorie over het ontstaan van soorten. Niet over het ontstaan van de eerste levensvormen. Nadat Zuilhof onopgeloste problemen ten aanzien van het ontstaan van het leven besproken heeft, schrijft hij:
"Wat impliceert dit nu voor ons perspectief op de evolutietheorie? Allereerst dat de opinie dat het leven ontstaan is op een dergelijke wijze momenteel nog niet ondersteund wordt door wetenschappelijke gegevens. Om beeldspraak te gebruiken: Het gebouw staat niet op een degelijk fundament, in de wolkenkrabber van de evolutieleer is de begane grond nog geen begaanbare grond. Hier is sprake van een significant probleem, zeker omdat de evolutietheorie zo’n grote rol speelt in de hedendaagse wetenschap. (...) Als je eenmaal binnen bent, bieden al die hoge verdiepingen prachtige vergezichten, maar je kunt er momenteel als wetenschapper niet fatsoenlijk binnen komen." (pag.15)
Onzin! Dit is zeer misleidende beeldspraak! Het suggereert nl. dat de evolutietheorie geen deugdelijk fundament heeft. Nog sterker, de evolutietheorie moet al ingestort zijn! Een gebouw zonder fundament stort nl. in. Maar dan zou de evolutietheorie direct na het verschijnen van The Origin of Species in 1859 al ingestort moeten zijn! Want Darwin had helemaal geen theorie over het ontstaan van het leven. U voelt al wel dat Zuilhof hier vreselijk de mist in gaat. Veel valt hier nog over te zeggen. Ik laat het voorlopig even hierbij: Darwin verzamelde argumenten en feiten die voldoende waren om de constantheid van soorten te ondermijnen (Linnaeus), gemeenschappelijke afstamming van al het leven zeer waarschijnlijk te maken (common descent) en natuurlijke selectie als een hypothese voor het mechanisme aannemelijk te maken. Dat is het fundament voor de evolutietheorie. Dat staat als een huis. Het staat los van het ontstaan van het leven. Darwin's theorie verklaart het ontstaan van soorten uit één of meerdere eerste levensvormen. De allereerste levensvorm wordt als uitgangspunt genomen. Het ontstaan van de eerste levensvormen is een apart probleem dat helemaal niets afdoet aan de adequaatheid van Darwin's evolutietheorie. Wat Darwin deed was gewoon "Grote vragen opsplitsen in kleinere brokjes" (Zuilhof's eigen woorden! pag.22). En dat geldt voor de huidige evolutietheorie net zo goed als die van Darwin. Natuurlijk is het ontstaan van het eerste leven een noodzakelijke voorwaarde voor het ontstaan van alle andere levensvormen. Maar dat ondermijnt Darwin's evolutietheorie niet!

Door het dubbelzinnig gebruik van de term 'evolutietheorie' brengt Zuilhof de onzekerheid over het ontstaan van leven over op de evolutietheorie in strikte zin. Hij doet dit bewust of onbewust. Hij stelt in het nd interview dat hij stellig in intelligent ontwerp gelooft, zonder in Intelligent Design als wetenschappelijke theorie te geloven. Misschien droomt hij over de ineenstorting van de evolutietheorie. Misschien vindt hij het best wel prettig dat het ontstaan van het leven niet is opgelost. Hoe dan ook, zijn metafoor van het gebouw zonder fundament blijft een zéér foute vergelijking!

2) in
(middelbare school) leerboeken zou staan dat het ontstaan van het leven in principe opgelost is. In het meest gebruikte boek 'Biologie voor jou' (VWO5) is dat inderdaad zo. Tenminste er wordt niet duidelijk gezegd dat het een nog niet opgelost probleem is. Maar in een ander leerboek 'Biologie interactief' (HAVO5) staat wel degelijk:
"Je begrijpt dat er nog een heleboel te verklaren is en dat de stap naar de nu levende organismen nog heel groot is." (p.124. Slotconclusie van paragraaf 7.4 "Het ontstaan van het leven op aarde.")
Een prima leerboek. Tenslotte ben ik het hartgrondig met Zuilhof eens wanneer hij schrijft:"We moeten daarom momenteel geen ferme uitspraken doen over het ontstaan van het leven, zeker niet in leerboeken, maar gewoon verder onderzoeken". Precies!

Noten.
- De rede van Zuilhof 'Alles is altijd ingewikkelder' (10 april 2008) is hier te vinden.
- Met dank aan Tycho Malmberg (NIBI) voor het ter beschikking stellen van de biologieboeken.
- Maarten Wisse had over het nd interview geblogd. Bij deze: bedankt Maarten voor de tip.

PS (dinsdag 1 juli): het blijkt dat www.keepthefaith.nl ook al geblogd had over Zuilhof op 23 mei. Dat heb ik óf over het hoofd gezien óf het verhaal leek toen niet alarmerend genoeg om er iets mee te doen.

PS 2. De schade is al aangericht: op het internet vindt je al nieuws onder de kop 'Evolutie mist fundament'
.

PS 3 [ 9 juli ] Als we de Zuilhof-redenering toepassen op de natuurkunde, dan mist de natuurkunde een stevig fundament omdat de zwaartekracht niet ondergebracht kan worden bij de andere 3 fundamentele natuurkrachten (er is geen quantumtheorie van de zwaartekracht). Met andere woorden: zolang er geen 'Theory Of Everything' (TOE) is, mist de natuurkunde haar fundament! Een uitstekende krantekop voor het ND. Toegepast op de cosmologie: cosmologen begrijpen 98% van het heelal niet, dus de cosmologie ontbeert enig fundament! Weer stof voor een alarmerend artikel in het ND.
Posted by Gert Korthof at 13:30:58 | Permanent Link | Comments (14) |

Zaterdag, Juni 21, 2008

Ingredienten voor de derde evolutionaire synthese

De evolutietheorie is nog niet af. De neo-Darwinistische evolutietheorie, zoals hij officieel heet, is niet compleet. De eerste synthese is van Charles Darwin (1859), de tweede synthese was rond 1930 voltooid (de geboorte van het neo-Darwinisme) en, zoals ik het noem, de derde synthese is in de maak. In de Science van gisteren 20 juni kwam ik een aardig voorbeeld tegen van hoe ik de ingrediënten van de derde evolutionaire synthese zie. Het artikel gaat over de relatie van darmbacterieën en dieet van de mens en 59 andere zoogdieren. En hoe dit geëvolueerd is.

Het is duidelijk dat we zonder darmbacterieën veel van ons voedsel niet zouden kunnen verteren. Dit geldt ook voor andere zoogdieren. De eerste zoogdieren verschenen in het Jurassic (160 miljoen jaar geleden). Maar de zoogdieren die we tegenwoordig kennen ontstonden pas toen graslanden in opkomst waren (1,8 milj. jaar geleden). De opkomst van grassoorten was mogelijk geworden door een nieuw en efficienter fotosynthese systeem (C4 genaamd). De trigger voor die ontwikkeling was de dalende CO2 concentratie in de atmosfeer. Hier zien we een fascinerende relatie:

zoogdieren <-> dieet <-> darmbacterieën <-> C4-planten <-> klimaat.

Denk bij dieet aan herbivoren (vegetariërs), carnivoren (vleeseters) en omnivoren (alleseters). Daarbij komen nog anatomische kenmerken zoals het soort tanden en de lengte van het darmstelsel. Dit soort verbanden vind ik een prachtig voorbeeld van hoe het neo-neo-Darwinisme er uit moet zien.

De les die we hieruit moeten leren is dat kenmerken van zoogdieren tijdgebonden zijn. Als je een alternatieve, niet-evolutionaire theorie hebt, kun je een bepaalde diersoort niet laten ontstaan in een willekeurig tijdperk. De geschiedenis van de aarde en haar atmosfeer leggen beperkingen op. Alle planten en dieren in korte tijd laten ontstaan (schepping, independent origin) is in strijd met wat we weten van de geschiedenis van de aarde. Maar ook als je een beperkte opvatting hebt van het neo-Darwinisme zoals "evolutie is een verandering van genfrequenties", dan zul je niet veel zinnigs kunnen zeggen over de opkomst van zoogdieren en hun eigenschappen.

De eerste zoogdieren waren carnivoren. Merkwaardig genoeg was de mogelijkheid om planten als voedsel te benutten een grote stimulans voor de soortendiversiteit van zoogdieren. Dit kon alleen door bacterieën in de darm op te nemen en een verlenging van het darmstelsel. Nu is de meerderheid van zoogdieren planteneter (schapen, runderen, olifant, giraffe, paard, gorilla).

red pandagiant panda

De auteurs van het Science artikel deden nog een interessante ontdekking: de rode en reuzen panda hebben een darmstelsel en darmflora dat lijkt op dat van vleeseters! Dat geeft dus een aardige verklaring waarom het zo slecht gaat met de panda. Het zijn vleeseters van oorsprong, ze zijn overgestapt op een exclusief dieet van bamboebladeren, maar kunnen het niet efficiënt verteren. Andere factoren spelen ook een rol zoals de vernietiging van bamboebossen in China en hun bijzonder trage voortplanting. De panda is beroemd geworden door een vreemd anatomisch kenmerk, zijn 'duim', The Panda's Thumb (Stephen Jay Gould). Een wijs schepper zou zoiets niet geschapen hebben volgens Gould. Daar kunnen we nu aan toevoegen dat het ook niet handig van de schepper was om een bamboe-blad-eter een carnivore darmflora te geven.

Overigens bevestigde het onderzoek dat de mens wat betreft zijn darmflora een omnivoor is. Aangezien er maar één vegetariër in het onderzoek was betrokken, heeft men geen systematisch onderzoek kunnen doen naar verschillen in darmflora van vegetariers en vleeseters. Het lijkt me niet gunstig als je plotseling overschakelt van 7 dagen per week vleeseten naar 100% vegetariër. Je zou dan ook moeten zorgen dat je het bijbehorend pakket bacterieën binnen krijgt. Ik weet niet of dat te koop is bij de bio-winkel om de hoek...


Ruth E. Ley et al (2008) 'Evolution of Mammals and Their Gut Microbes', Science, 20 juni 2008.
NewScientist heeft er een News feature over gemaakt (gratis).
Over C4-planten en klimaat schreef ik in een recensie van .David Beerling (2007) 'The Emerald Planet. How Plants changed Earth's history' (ook gratis).

Posted by Gert Korthof at 14:24:21 | Permanent Link | Comments (1) |

Vrijdag, Juni 20, 2008

Materialistisch toponderzoek

Stel je voor dat je verlamd bent. Al je spieren, armen, benen, handen, voeten, mond, hoofd doen het niet meer. Maar je bent bij vol bewustzijn, je kunt helder denken en je ziet, hoort en voelt alles. Je kunt niet eens zeggen: mijn rug doet zeer, ik heb dorst. Een vreselijke marteling. Maar zelfs dat kun je niet eens zeggen tegen de mensen die om je heen staan, want je kunt niet praten. Zelfs ja of nee knikken kan niet.

Neurologen en robotexperts, hebben daar nu een oplossing voor gevonden. Door de electrische activiteit van bepaalde hersendelen van apen uit te lezen, en deze te koppelen aan een robotarm, kon de aap met behulp van de robotarm voedsel pakken en naar zijn mond te brengen. Het bijzondere daarvan is dat de aap dit vrij snel leerde en dat hij erin slaagde een vrij natuurlijke vloeiende beweging mee te maken. Dus niet van de houterige bewegingen kernmerkend voor de oudere generatie robots. Dit betekent dat de hersengebieden, de uitlezing van de hersenactiviteit en de vertaling naar de bewegingen van de arm zeer goed gekozen zijn door de onderzoekers. De robotarm is een natuurlijke kopie van een arm, dwz voorzien van bovenarm, benedenarm, een hand met duim en wijsvinger en alle daarbij behorende gewrichten. Deze robotarm was direct naast de schouder van de aap opgesteld, dus in natuurlijke positie, en kan dezelfde bewegingen maken als een normale arm. De aap gebruikt de robotarm door gebruik te maken van zijn wil. Door zijn arm te willen bewegen, ontstaat er hersenactiviteit in het motorisch centrum en die signalen zijn voldoende informatie om de robotarm op een natuurlijke manier te besturen. Dit is absoluut toponderzoek. Ik ben diep onder de indruk. Het onderzoek werd gisteren 19 juni in Nature gepubliceerd.

Interessant is te zien uit dat onderzoekers uit zeer verschillende disciplines hebben samengewerkt: neurobiologie, cognitieve neurologie, bioengineering, rehabilitatiegeneeskunde, robotica. Deze onderzoekers hebben bewezen dat ze snappen hoe de hersenen werken en waar in de hersenen je informatie moet aftappen. Je snapt iets pas echt als je het na kan maken. Dit onderzoek is méér waard dan 1000 filosofische publicatie's over de filosofie van 'de geest' en 'de vrije wil'. Bovendien is het een uiterst nuttig soort onderzoek voor patienten met verlamming of met amputatie van een arm. Al het zweverig gepraat over 'non-lokaal bewustzijn' (Pim van Lommel) is totaal nutteloos. Pim van Lommel en geen enkele filosoof kan wat deze onderzoekers gepresteerd hebben.

Bij een leven na de dood stel ik me zoiets voor als een totale verlamming. Je hebt geen mond om te praten, geen ogen om te zien, geen mond om lekker te eten en geen oren om van muziek te genieten. Een gruwelijk idee. Dat zogenaamde leven na de dood -zonder lichaam- kan mij gestolen worden. Nee, er gaat niets boven een goed functionerend lichaam.

Meel Velliste et al (2008) 'Cortical control of a prosthetic arm for self-feeding', Nature, 453, 1098-1101, 19 Jun 2008

Posted by Gert Korthof at 08:45:24 | Permanent Link | Comments (10) |

Zondag, May 25, 2008

Tinbergenlezing 2008: De vis in ons

De vis in ons
Gistermiddag was de Amerikaanse paleontoloog Neil Shubin in Nederland om de Tinbergenlezing 2008 te geven over de ontdekking waardoor hij beroemd is geworden: de Tiktaalik, de Inuit naam voor een dier dat kenmerken heeft van een vis en een landdier. Het aardige van de ontdekking was dat Shubin doelbewust op zoek was naar een overgangsvorm tussen vis en viervoeter. Hij wide eerst weten wat de evolutietheorie voorspelde over wanneer zo'n overgang plaats gevonden moest hebben. Dat bleek het Devoon, 375 miljoen jaar geleden. Dus moest hij zien uit te vinden waar afzettingen uit het Devoon aan de oppervlakte te vinden waren. Hij vond drie locaties in een oud geologie handboek Evolution of the Earth. Twee daarvan waren al grondig onderzocht, één nog helemaal niet. Het waren arctische eilanden ten noorden van Canada. Een beetje afgelegen gebieden. En die koos hij uit. Hij had geluk. Na een paar jaar vond hij het fossiel Tiktaalik en was op slag beroemd.

Het gehele verhaal wordt op dvd gezet en is al in een Nederlandse vertaling te verkrijgen. De Nederlandse paperback heeft vele mooie illustraties, maar ze zijn zwart-wit. De dia's van Shubin waren in kleur, en dat maakt de tekeningen nog duidelijker. Ik heb de Amerikaanse hardback uitgave Your Inner Fish nog niet gezien, mogelijk zitten daar wel kleurafbeeldingen in (1). Maar dit zijn kleine tekortkomingen. Ik kan het Nederlandse paperback zondermeer aanbevelen vanwege het hele verhaal dat er verteld wordt. Het boek is méér dan alleen het Tiktaalik verhaal. Doordat Shubin college anatomie moest geven aan eerstejaars geneeskunde studenten, kwam hij op het idee om dat te doen aan de hand van de evolutionaire geschiedenis van de menselijke organen. Dat heeft hij ook in het boek gedaan. Zo ontstond ook de naam van het boek: de vis in ons. Bijvoorbeeld: de botjes in onze hand zijn uiteindelijk afkomstig van de vinnen van de visachtige Tiktaalik. Op die manier gaat hij alle organen van de mens langs. Een goed idee. Zeer de moeite waard!

Literatuur: de oorspronkelijke publicatie van Shubin verscheen in Nature:
Edward B. Daeschler, Neil H. Shubin and Farish A. Jenkins, Jr (2006) "A Devonian tetrapod-like fish and the evolution of the tetrapod body plan", Nature, 6 april 2006.

NB: de Tinbergenlezingen worden o.a. aangekondigd in de wetenschapsbijlage van de nrc. Men kan gratis kaarten bestellen. De laatste twee jaar werd de lezing in het Gorlaeus lab in Leiden gehouden. Er rijdt een gratis pendelbus van Leiden CS naar het Gorlaeus. De koffie is gratis, er is een boekenstand. Bovendien geeft de toegangskaart recht op gratis toegang tot Naturalis. Al met al zeer de moeite waard om volgend jaar in de gaten te houden.

Noten
  1. In de Amerikaanse hardback uitgave zitten ook geen kleurafbeeldingen! (met dank aan Taede Smedes). Dames en heren uitgevers: uw boeken zijn minder dan een powerpoint presentatie! Doe er wat aan! Ik weet dat het kan!

PS: [ 27 mei 2008 ] in de Mare 22 mei vind je nog een achtergrond verhaal over de twee Tinbergenlezingen (de andere was van Bert Theunissen). Aardig is de precisering van hoe Shubin (eigenlijk de evolutietheorie) voorspeld had waar hij naar overgangsvormen vissen-viervoeters moest zoeken:
"In lagen die 365 miljoen jaar oud zijn, vonden Britse fossielenjagers de allereerste vierpotige dieren. In stenen van 380 miljoen jaar oud zitten fossiele vissen. Dus daartussenin moet een soort tussenvorm zitten, had Shubin bedacht."
Ik ken geen enkele soortgelijke voorspelling van Intelligent Design Theory.
Posted by Gert Korthof at 09:33:33 | Permanent Link | Comments (1) |

Donderdag, Maart 27, 2008

De mens Pim van Lommel

Gisteravond zag ik een zeer geslaagde documentaire van Marc Lansu over de persoon Pim van Lommel. Met 'geslaagd' bedoel ik kwalitatief hoogstaand, informatief. De commentaarstem van Philip Freriks voegde daar nog iets van degelijkheid en autoriteit aan toe. Niet dat ik het plotseling eens geworden ben met de opvattingen van Pim van Lommel. De documentaire gaf een goed beeld van de mens Pim van Lommel. Pim van LommelDit kwam door de interviews met zijn buurvrouw en een studievriend. Van Lommel zelf vertelde over zijn vrouw die zich diepgaand had verdiept in de traditionele Chinese geneeskunde (chakra's). Hij had daar erg veel van geleerd. Zijn buurvrouw had hem lang geleden eens uitgenodigd voor een gespreksgroep over levensvragen, spiritualiteit en de niet-zintuigelijke wereld naar aanleding van het boek 'Terugkeer uit de dood'. Zo is de belangstelling bij Van Lommel gewekt voor spirituele zaken. Het was echt niet alleen door zijn werk als cardioloog. Dit zijn invloeden die in sterke mate zijn houding t.a.v. bijna-dood ervaringen bepaald zullen hebben. Vooral de invloed van zijn vrouw moet groot geweest zijn (belangstelling voor niet-Westerese denkwijzen). Hij stond dus niet blanco t.a.v. bde. Hij was al in een bepaalde richting gestuurd toen hij met zijn bde-onderzoek begon. Dat Van Lommel al zo ver op weg was naar een alternatieve visie, maakt m.i. duidelijk waarom het vermogen tot zelf-kritiek bij Van Lommel zo sterk is aangetast.

Dick SwaabDe belangrijkste persoon die geinterviewd werd vond ik Dick Swaab (neuroloog): "De verdienste van Pim van Lommel is dat hij de bde bespreekbaar heeft gemaakt. Ik was verbaasd dat de studie van Pim Van Lommel door de editorial board van The Lancet was gekomen. Ik heb groot bezwaar tegen de ondertitel 'Een wetenschappelijke visie op bde', omdat het een spirituele visie is en absoluut geen wetenschappelijke. Van Lommel's hypothese van eindeloos bewustzijn wordt niet toetsbaar gemaakt omdat er geen fysische eigenschappen zijn van eindeloos bewustzijn. Zijn theorie heeft geen enkele wetenschappelijke waarde. Er is geen enkele reden aan te nemen dat het brein niet gedachten en bewustzijn produceert. Het EEG (elektro-encefalogram) geeft alleen informatie over het bovenste deel van de hersenschors en helemaal geen informatie over wat er in de diepere lagen van de hersenen afspeelt. Dat zijn de delen waar geheugensporen liggen opgeslagen. Het brein is een meester in het opvullen gaatjes. Het construeert een verhaal om de gaten in ervaring tijdens bde, op te vullen. Daar is het brein heel goed in.
Een promovendus van mij vertelde van zijn bijna-dood ervaring. Hij zweefde door de kamer en zag zichzelf liggen. Maar hij analyseerde dat gelijkertijd als een goede wetenschapper. Hij zei: ik zag mezelf liggen, maar de stem van mijn vrouw, die helemaal overstuur was, die hoorde ik niet onder me, maar naast me. en toen probeerde ik me te oriënteren, en ik zag de bank en de deur en ik wist dus dat ik op de grond lag. Op die en die plaats. En ik besefte op dat moment dat ik wel dacht dat ik aan het zweven was, maar dat het alleen een projectie was van beelden in mijn eigen brein."
Deze oprmerkingen van Swaab vond ik wel de meest nuttige van de uitzending. Vooral omdat het door een neuroloog gezegd werd. Dit maakte de uitzending ook een redelijk evenwichtige uitzending, ook al kwamen voorstanders meer aan bod dan tegenstanders.

Een studievriend van Van Lommel merkte op dat in het zelfde nummer van The Lancet waar Van Lommel zijn studie publiceerde, er ook een kritisch Commentary van de redactie verscheen. Dat weten de meeste mensen niet. Pim van Lommel zelf switcht heen en weer tussen "ik stel vragen" en een zeker weten: "dus je bewustzijn wordt niet geproduceerd door de hersenen. De hersenen zijn een zend-ontvanger". Maar dat zijn twee strijdige houdingen. Je bent óf onzeker en voorzichtig, óf je hebt zekerheid.
Een schandalige uitspraak van van Lommel vond ik deze: "Wat de kerk was in de 16e eeuw ten aanzien van Galileo en Bruno was, is nu de materialistische wetenschap, die niet toestaat dat je met een ander verklaringsmodel komt". Daarmee toont Van Lommel aan dat hij de plicht om zijn wetenschappelijk huiswerk te doen aan de kant heeft gezet, en zichzelf liever poseert als slachtoffer van de huidige 'materialistische wetenschap'. Lekker makkelijk. Dan hoef je kritiek ook niet meer te beantwoorden.

Wilt U van Lommel boeken voor een lezing? Houd er rekening mee dat hij al voor het hele jaar volgeboekt is en hij geen zalen doet met minder dan 200 personen. Van Lommel gaat na de publicatie van zijn boek Eindeloos Bewustzijn als een goeroe en boodschapper van de andere wereld door het leven, zonodig een troostrijke hand op de schouder leggend en een bemoedigend woord uitsprekend. Van Lommel is geen oplichter die vogelvrij verklaard moet worden, maar een mens die een bestseller geschreven heeft met veel wetenschappelijke fouten.

Zie ook: mijn blogpost 'Pim van Lommel interview in NRC' (11 feb).


Naschrift 31 maart 2008:
Dick Swaab in nrc: overeenkomsten met mijn blogs

De column van Swaab in de nrc van zaterdag 29 maart bevat enige zaken die ik precies zo in mijn blogs over Van Lommel schreef. Zo noemt Swaab dat Eric Kandel in 2000 de Nobelprijs heeft ontvangen voor het beschrijven van hoe het korte- en langetermijngeheugen worden gevormd op moleculair niveau. Precies dat beschreef ik uitgebreid in mijn blog van 10 januari 2008. Swaab noemt dat Van Lommel's opvattingen over DNA in strijd zijn met het Nobelprijs werk van Watson en Crick. Ook daar schreef ik uitgebreid over in mijn blogpost van 31 dec 2007. Overigens geeft de column van Swaab in de nrc een meer complete kritiek van Van Lommel's claims dan de bovengenoemde tv-documentaire.
Posted by Gert Korthof at 11:33:32 | Permanent Link | Comments (3) |

Zaterdag, Maart 01, 2008

Darwin fanclub contra Wallace fanclub

Het is nog niet eens 2009 en het regent nu al klachten dat Wallace wordt vergeten in het Darwinjaar 2009. Een ingezonden brief in Nature onder de kop "Celebrations for Darwin downplay Wallace role" beklaagt zich er over dat vergeten wordt dat het dit jaar 150 jaar geleden is dat het concept natuurlijke selectie gelijktijdig door Darwin en Wallace werd uitgevonden. Wallace schreef zijn theorie in een brief (1) aan Darwin toen Wallace met hoge koorts in Indonesië in bed lag. Extra zielig dus. Wallace Memorial fundWees gerust: alles is toendertijd goed afgehandeld. De brief van Wallace en een abstract van Darwin's manuscript werden voorgelezen op de vergadering van de 'Linnean Society of London' in 1858. Wat dat betreft viel Darwin niets te verwijten, en niemand. Wallace heeft tijdens zijn leven ook de nodige erkenning gekregen, dus ook dat is niet fout gegaan (2), (3).
Er is nu zelfs een echte Wallace fanclub: The Alfred Russel Wallace Memorial Fund. Voor de geinteresseerden: Wallace is later in zijn leven de spirituele en spiritistische kant uitgegaan. Je vindt op die website een lijst van maar liefst 16 Wallace biografieën, waardoor titels als 'The Forgotten Naturalist' toch iets paradoxaals krijgen. Het doet me denken aan de paradoxale uitspraak: er zijn 7.000 zeldzame erfelijke ziektes. Grappig detail: één van de Wallace biografieën is gepubliceerd door de Society for Promoting Christian Knowledge. Misschien kan wat meer aandacht voor Wallace geen kwaad in een tijd waarin evolutie automatisch met atheisme wordt geassocieerd. Wallace was van mening dat de menselijke moraliteit niet door natuurlijke selectie ontstaan kon zijn (4). Wallace had zelfs enige Intelligent Design trekjes. Een actueel thema en geheel in tegenstelling tot Darwin. De TARWMF site is leuk voor Darwinhaters. Bijvoorbeeld het artikel 'highlighting the current distorted darwinocentric view of the history of evolutionary biology'! Leuk nieuw woord voor Darwinhaters: Darwinocentrisch!

Noten
  1. Het was een brief van 8 pagina's. [3 mrt 08]
  2. Bovendien was Wallace tamelijk bescheiden over zijn ontdekking van natuurlijke selectie. Hij gaf in Amerika in 1886 lezingen onder de titel The Darwinian Theory en zijn verzameling opstellen over natuurlijke selectie uit 1889 gaf hij als titel 'Darwinism', in plaats van dat hij de theorie naar zichzelf noemde. Darwin zelf liet na om in zijn brieven aan Wallace te spreken over onze theorie! Daarom is het wel een beetje komisch dat het Wallace Memorial Fund klaagt over het feit dat Wallace overschaduwd wordt door Darwin! [3 mrt 08]
  3. Wallace heeft méér geschreven dan die ene brief van 8 pagina's. Toevallig kwam ik in het boek Evolving Brains (John Allman) pagina 103 tegen dat Wallace een evolutionaire verklaring van veroudering en dood had bedacht die nog steeds correct is. [4 mrt 08]
  4. Nog steeds een hot issue. Francis Collins heeft dezelfde opvatting als Wallace. [4 mrt 08]
Bronnen
George W. Beccaloni & Vincent S. Smith (2008) 'Celebrations for Darwin downplay Wallace's role', Nature 451, 1050 (28 February 2008).

Handboeken: In de twee recentste evolutiehandboeken (Barton et al en Freeman, Herron uit 2007) wordt Wallace kort genoemd. In Barton et al staat zelfs een portrait van Wallace. Het noemen van Wallace is ook bijna onvermijdelijk omdat de brief van Wallace aan Darwin de directe aanleiding voor Darwin was om The Origin te publiceren. In geen enkel evolutiehandboek ontbreekt Wallace. In Futuyma 1998, 2005 komt ook een portret voor. Toegegeven, je kunt blijven twisten over de hoeveelheid aandacht.

Posted by Gert Korthof at 10:50:25 | Permanent Link | Comments (7) |
1 2 3 4 5 6 7 8 ... 13